My Blog List

Friday, February 13, 2015

12/02/2015 बापूंचे प्रवचन मन्यू म्हणजे 'उत्साह'

हरि ॐ   दिनांक 12/02/2015 बापूंचे प्रवचन

मन्यू म्हणजे 'उत्साह'

आपण पाणी पित नाही. दिवसाला 3.5 लिटर पाणी पिणे गरजेचे आहे तरी आपण पित नाही.. हे आपल्या बॉडीला उत्साह आणण्यासाठी प्यावे लागते..वयाच्या 30 वर्षापर्यंत बॉडी पाणी खेचत राहते..पेप्सी, बियर हे पाण्यात नाही येत, हे लक्षात ठेवा..तर हे पाणी महत्वाचे आहे..कारण पृथ्वीवर पाणी 70% आहे आणि आपल्या शरीरात ही तेवढंच पाणी असतं..
ऊदाहरणार्थ- एखाद्याचं वजन 50 किलो आहे तर त्याच्या शरीरात 35% पाणी असतं!

थंडगार पाणी प्यायल्यामुळे लवकर तहान भागते..जो पर्यंत पाण्याची कमीत कमी पातळी स्थिर आहे, तोपर्यंत तहान नाही लागत..आपल्या मेंदूत 80 ते 85% पाणी असते..पाणी पिणे आणि पाणी पाजणे हे शब्द आपण वापरतो..

मेंदू जर सतत तेच जुनं पाणी प्यायला,  तर ते कमी होतं..आणि उत्साह येत नाही..

आपण बघतो, 5 पोळ्यांबरोबर भाजी खुप कमी खातो..म्हणजे नावाला 'शास्त्र पुर्ती' साठी खातात..हे चुक आहे..त्यात पाले भाजी म्हटली, कि डोक्यात तिडीक जाते..पण त्यातच जास्त महत्व आहे..मासे आणि चिकन खाल्ल्याने जास्त ताकद येते..भाज्या आपण नीट न खाल्ल्याने आपल्या मेंदूला थोडे सुध्दा व्हिटामिन्स नाही मिळत..

ती आपोआप तयार नाही होत..ते आपल्याला शरीरात घेतले पाहीजेत..फळं खाल्ली पाहिजे..

सुंदर काण्ड मधे लिहिले आहे..

"  सही दुख कंद मुल फल खाई..."

बटाटा खाताना 'साली आपण काढून खातो..पण त्यातच जास्त व्हिटॅमीन आहेत..भाज्या खायला पाहिजेत. पण त्या न खाल्ल्याने अंगातला चपळपणा नाहिसा होतो..आणि त्यात ही..

लाल भोपळा
लाल माठ
काकडी
बीट
शेपू
गाजर, ह्या भाज्या महत्वाच्या आहेत.

शेपूच्या भाजीत भरपुर व्हिटॅमीन्स आहेत..सर्वात जास्त ह्या भाजीत आहे..शेपूच्या भाजीला ही छान चव येऊ शकते..

पालेभाज्या आणि फळभाज्या खाणं नक्कीच  महत्वाचे आहे..जीभ ही फक्त अवयव आहे असं समजू नका..तर सर्व शरीर महत्वाचं आहे. नुसत्या चवीसाठी म्हणजेच जीभेसाठी जेवू नका..
जेवताना बोलायला खुप आवडतं..पण जेवताना काही छान झालं आहे ते आपण बोलू नाही शकत का??

शरीराला आणि मनाला चपळता आणण्यासाठी हे करणं महत्वाचं आहे..

मन्यू म्हणजे उत्साह, रसरशीतपणा..
समोर किंग कोब्रा आहे तर आपल्या मनात येईल, कि पळायला पाहिजे पण मग पळण्यासाठी आपल्यात उत्साह हवा असतो..

गल्लीच्या कोप-यावर दुकान आहे पण आपण तिकडे जाताना ही बाईक ने जातो??.चालत जायला हवं..आपल्याला 'मानव' आहोत हे लक्षात घेतलं पाहिजे..आम्हाला बुध्दी पण देवाने दिलेली आहे..मग काय योग्य आणि काय अयोग्य हे आपल्याला कळलं पाहिजे..

आपल्याला रेसिंग करायची आहे तेंव्हा आपण पोट भरून खाल्लं तर चालेल का??.इथे काय योग्य कळायला हवं आहे..आणि इथेच माणसाला मन्यू ची गरज आहे..

जिकडे मन कमी पडते आणि आपल्याकडे त्याचा अभाव आहे तिकडेच आपल्याला मन्यू ची गरज भासते..मग आपल्याला पाहिलं पाहिजे कि 'हा मन्यू आहे कुठे??' तर सर्व निसर्गातच आहे..

नं चुकता सुर्य हा उगवतोच. तो आल्या बरोबर कोंबडा हा आरवतोच, सकाळच्या वेळी आकाशात आलेले रंग बघण्याची मज्जा वेगळीच असते..नदी वाहत असते..आपण कधी शांतपणे निसर्ग अनुभवला आहे का?? हा निसर्ग संपुर्ण मन्यू ने भरलेला आहे आणि तो आपण कसा स्विकारणार आहोत हे समजायला पाहिजे..
निसर्ग चा उत्साह घ्यायचा, तर कसा; तर शांतपणे आपल्याला हे अनुभवलं पाहिजे..
1) आपण कधी सुर्योदय पाहिला आहे का??. त्या
    आधीची वेळ अश्विनीकुमारांची असते.. आणि
    त्यांच्या, सकाळी येणा-या किरणांत उत्साह
    भरलेला असतो..पण तो आपल्याला कधी
    मिळवायची इच्छा नसते.
    ब्लॉकचा दरवाजा एवढा बंद आहे कि त्यातुन
    काहीच दिसणार नाही..

ज्याअर्थी देवाने तीन ऋतू केलेत त्याचा काही तरी अर्थ असेल नं..पण आपल्याला जरा घाम आला कि ac लागतो..असं का? आपण श्वास कसा नाकात घेतो तो आतड्यांमधे (Lungs) कसा गेला पाहिजे, तर आपल्या बॉडी (शरीरा) एवढा आत गेला पाहिजे..पण एसी असल्यावर आपल्या आतड्या dry (कोरड्या) होणार आहेत..आपल्याला 'higher standard' (उच्च दर्जा) हवं असतं..
ह्या ऋतू ची शरीराला सवय झालीच पाहिजे..

चपलेशिवाय आपण चालत नाही..आपल्या पायाला earthing (अर्थिंग) नाही मिळत..5 झाडं लावा असं मी बोललेलो..पण ती ही 30% नी लावली, जी महत्वाची होती..जी झाडं आपल्या घरात बराच फरक घडवून आणतात..

कोंबड्या बक-या खातात..मग ते काय खातात.. तर भाज्या..आणि त्या भाज्यांना अन्न कुठून मिळतं तर ह्या निसर्गातून..

आज ब-याच माणसांमधे मन्यू का नाही तर आपण निसर्गाच्या सानिध्यात जात नाही..
हिल स्टेशन ला गेल्यावर फक्त प्लॅस्टिक्स आपल्याला दिसतात..कारण बरीच माणसं तिकडे फक्त बियर नं असंच पिण्यासाठी जातात..

पोर्णिमेच्या चंद्राकडे 5 मिनिटं बघा..शांतपणे..आपल्याला शांतता नक्कीच मिळते..पिकनिक ला गेल्यावर मज्जा करायची सोडून आपण खायची सोय होते का, ते बघत असतो..

निसर्गात फक्त झाडं, आकाश आहेच..पण त्यातही आपल्या आजुबाजूची हवा शुध्द आहे का??. प्रदुषित आहे..त्यात मग मन्यू येणार कुठून? मग लक्षात ठेवा कि आपल्याला उत्साह पाहिजे.. जेंव्हा बुध्दी आणि मन कमकुवत होते तेंव्हा मन्यू असलाच पाहिजे..

जेंव्हा मनाला लागणारा उत्साह हा कमी पडला तर तो बुध्दी कडून मनाला मिळतो, आणि मना कडून बुध्दीला..

उत्साह म्हणजे उतावीळपणा नाही..ह्यात फरक आहे..जो माणूस उत्साही आहे तो व्यवस्थित काम करतो..आपल्याला उत्साह हवा आहे..उतावीळपणा नको..जिकडे जी गती आवश्यक आहे त्या गती ने काम करणारी व्यक्ती म्हणजे उत्साही व्यक्ती..

इथे बरोबर आपल्या संपुर्ण शरीराचं संचालन करणारा महाप्राण (हनुमंत) automatic आपल्याला उत्साह पुरविण्याचं काम करतो..जरी आपण त्याची भक्ती केली नाही तरी! आणि भक्ती केली तर जास्त पुरवत असतो..

बापू आम्ही नॅशनल जियोग्राफिक वर सुर्योदय पाहू..तर चालेल का?? झ-याचा पाणी वाहण्याचा आवाज रात्री झोपताना हेडफोन लावून ऐकला तर रात्री शांत झोप लागते..मग त्यात शांतता ही मिळते आणि उत्साह पण मिळतो..

उत्साहाची साथ आपल्यावा हवी आहे, हे आज आपण शिकलो..

माहिती आहे, काम वाढत असतं..आणि मनात निराशा असते पण त्यावर ही आपल्याला मन्यू असल्यावर ते ही नीट होऊन जातं..पण त्यासाठी आपल्याला तो 'मन्यू' जवळ करणे महत्वाचे आहे ते समजायला पाहिजे..
हा मन्यू आपल्याला स्विकारायचा आहे..हा 'मन्यू' आपल्याला कोण देतं?? म्हणजे याचं दैवत कोण?? आल्हादिनी लक्ष्मी, ही मन्यू ची देवता आहे. तिच्या शिवाय उत्साह नाही, म्हणजे अलक्ष्मी.. हे तिचं स्वरूप कसं आहे तर आपल्या जीवनाला रसरशीत ठेवण्यातं काम आहे..

आजपासुन आपण श्री लक्ष्मी च्या 'गुणसंकिर्तनाला' सुरूवात करत आहोत..आणि तिचा मोठा पुत्र कोण आहे, तर हा 'मन्यू'..

ही लक्ष्मी काय देते, तर जगण्याचा उत्साह देत असते..आपण धनत्रयोदशी ला ह्या श्री लक्ष्मी चं पुजन करतो..

मन्यू म्हणजे नुसता उत्साह नाही, तर सक्षम उत्साह..आणि हा उत्साह जो मनात खोलवर नेणार आहे, त्याला खोलवर उत्साह तयार होणार आहे, हे लक्षात घ्या..

अंबज्ञ 

भाषांतर
मिलिंदसिंह फणसे

मी अंबज्ञ आहे
आम्ही अंबज्ञ आहोत..

Sunday, February 8, 2015

Health - Dr. Aniruddha Joshi

डॉ. अनिरुद्ध धैर्यधर जोशी (परम पूज्य अनिरुद्ध बापु) यांच health वर 5 तास लेक्चर झाले,  मोठ नक्की आहे

परंतु ऐक डॉ. मित्र म्हणून त्यांनी जे सांगितले ते वाचाल ना तर आपण कधीच आजारी पडणार नाही

Dr.Aniruddha Dhairyadhar Joshi special pravachan on Health

Speech on Self Health
   .... Dr. Aniruddha D. Joshi
Health is not valued till sickness comes
...Dr. Thomas Fuller

हे वाक्य अगदी सर्वांसाठी १०८% खरं आहे.
बापूंनी मग epigenetics बद्दल सांगितले.
आपण सर्व जण bad genes अनुवंशिकतेने मिळवतो. मात्र हे genes फक्त conducive environment मध्येच active होतात. Epigenetics means surrounding of a gene. Wrong diet(पंचेंद्रिय ने ग्रहण केलेला) leads to defective epigenetics which leads to supression  of good genes and activation of bad genes
��THIS CAN BE CHANGED.

मग  बापूंनी diabetes and Bloodpressure चे वाढते प्रमाणा बद्दल सांगितले.

या सर्वांना कारणीभूत आहे Obesity

Obesity means body fat and visceral fat(अातील अवयवांवरील  चरबी)
Diabetes, blood pressure, heart disease, cancer all these diseases travel with obesity.
India is in grip of obesity epidemic.Obesity can be calculated based on body mass Index (BMI)
BMI - weight in kgs/ height in metres..
Charts are available for our BMI which Bapu will make available on sameerda's blog.
आपण आपल्या जेवणाचे मुल्यांकन calories मध्ये करतो. But all calories ate not same.
नंतर बापूंनी साखरे बद्दल सांगितले. आपण जी साखर खातो त्यात २ घटक असतात - glucose which is good sugar required for growth and brain function and fructose which is bad sugar- poison जी लिवर मध्ये glycogen and fatcells मध्ये triglycerides मध्ये store होते.
म्हणून बापूने साखरे ऐवजी glucose वापरायला सांगितले. दवा बाजार मध्ये glucose powder स्वस्थात मिळते. मात्र सध्या समीरदादांनी घेऊ नका असे सांगितले आहे.
मात्र फळांमधील fructose चांगली असते कारण फळांमध्ये खूप fibres असतात.
सतत खात रहाण्याची सवय वाईट कारण, त्यामुळे शरीरातील insulin वाढते . Insulin, leptin नावाच्या घटकाला प्रतिबंध करते ज्यामुळे शरीरात चरबीची वाढ होते.
Stressed is desserts spelled backwards.
Desserts cause stress on mind and body..
वाईट शक्तींचे समर्थक कंपनी लोकांना आजारी व्हावे ह्यासाठी कार्यंन्वित आहेत. कारण त्याशिवाय त्यांचा म्हणजे जीम, health trainers, doctors, obesity consultants, magazines, lowcalorie diet hotels, organic diet etc ह्याचा business कसा होईल. Their business will run only if you are unhealthy. म्हणून चांगले research दाबले जातात व चूकीचे research आपल्यापुढे आणले जातात कारण research sathi finance हे वाईट लोकच पुरवतात.
त्यानंतर बापूंनी fats बद्दल सांगितले. Fats are of 2 types-
1. Saturated which is bad fat present in ghee, butter, chocolate, milk and milk products, cocunut oil and most of the oils which we consume.
2. Unsaturated fats which has 2 more types
a) monounsaturated fatty acids MUFA present in olive oil, safflower oil(कर्डई तेल), palm oil.
b) polyunsaturated fatty acids( PUFA) present in sunflower oil, fish oil, flax seed oil( जवसाचे तेल).

Unsaturated fatty acids has 3 types
Omega 3 present in fish, fish oil, flax seed oil, walnuts. Omega 3 fatty acid is good for health. It protects from high cholesterol, high BP, heart diseases, diabetes, depression, breast cancer, cancers of intestine and prostrate, and many skin diseases.
Omega 6 is present in sunflower oil, safflower oil, soyabean oil, grapeseed oil, corn oil.
The ratio of omega 3 to omega 6 should be 1:4. If omega 6 in oil is more than all the benefits of omega 3 ate reversed
So eat fish. It is good for health. Heart patients should eat fish twice a week but the fish should be in curry or roasted in very little oil. No fried fish.
Fish oils like codliver oil tablets are available in market and can be taken. The best oil available in market at present is rice bran oil - Safola Total.

Dont eat junk foods like pizza, burgers etc because they are addictive. 1 large burger has about 1400 calories. It can be eaten at the most once or twice a month.

Trans fat is artificially prepared fat which is very bad for health and should be avoided.

बापूंनी सांगितले कि-
Remember it is not sugarfree or fat free diet but LOW SUGAR and LOW BAD FAT in our diet.

त्यानंतर बापूंनी obesogens बद्दल सांगितले.
Obesogens असे पदार्थ आहेत जे तुम्हाला जाड बनवतात. त्यात बरेच वेळा स्त्रीयांमधील estrogen नावाचा hormone असतो जो पुरूषांसाठी, लहान मुलांसाठी वा स्त्रियांसाठी सुद्धा हानीकारक असतो जसे.
१. गर्भनिरोधक गेळ्या - डॉक्टरच्या सल्ल्यांनेच घ्याव्या.
२. सोयाबिन मध्ये phytoestrogens असतात व खाऊ नयेत.
३. Mercury- दुषित पाणि व मास्यांमध्ये असू शकते.
४. DDT- फळांवर व भाज्यांवर मारलेले किटकनाशकांमध्ये असते. म्हणून सर्व भाज्या शिजवण्या आधी २० मि. मिठ टाकलेल्या कोमट पाण्यात ठेवाव्यात व नंतर धवाव्यात.
५. BPA( Bisphenol acid) हा पदार्थ plastic ला कडक ठेवण्यासाठी वापरले जाते. जेव्हा plastic उष्णतेच्या संपर्कात येते तेव्हा ते release होते. हा पदार्थ विषारी आहे. यामुळे cancer होवू शकतो.
म्हणून जेवणासाठी steel चा डब्बा वापरा. चहा- कॉफी plastic mugs मध्ये पिऊ नका.
BPA मुळे स्त्रियांमध्ये अंडाकोश ची वाढ न होणे, पुरूषांमध्ये sperms कमी होणे, diabetes, blood pressure, breast cancers सारखे आजार होतात.
Canned food मध्ये खूप BPA असते.

त्यानंतर बापूंनी आपल्या intestines(gut) बद्दल सांगितले.

All diseases start in Gut
           .......Hippocrates.

आपल्याला नानाविध आजार होतात ते चुकीच्या हवेमुळे, पाण्यामुळे, खाण्यामुळे.
हवा आपण बदलू शकत नाही. पाणी गाळता- उकळता येऊ शकते. मात्र योग्य खाणम निवता येऊ शकते.

फक्त आवडलं म्हणून खाणे हा मीणूस धर्म नव्हे. माणसाली माणसासारखे वागता आले पाहिजे.

त्यानंतर बापूंनी आपल्या आतड्यांमधील चांगल्या bacteria बद्दल सांगितले.

Today we are facing epidemic of good bacteria in the gut.

A healthy gut is a hidden key to good health.

आपल्या आतड्यांमध्ये १०० trillion पेक्शा जास्त bacteria असतात. तयांचे वजन २ किलो इतके असते.
Good bacteria आपल्याला
ब-याच infection and diseases पासून वाचवते.
आपल्या शरिरात good bacteria चे प्रमाण वाढले पाहिजे.

Good bacteria in gut get destroyed due to following reasons.
1. Aspirin इ. वेदनाशमक गोळ्या वारंवार घेतल्याने.
२. Antibiotics सतत घेत राहण्याने.
३. गर्भनिरोधक गेळ्या.
४. काही कडधान्य व खाण्यातील toxins.
५. साखरेचे (fructose) चे प्रमाण जास्त घेतल्याने.
६. PUFA and omega 6 जास्त घेतल्याने.
७. Infections.
८.  सतत Stress घेतल्याने.
९. ६ तासापेक्शा कमी झोपल्याने.
१०. Vitamins ची कमतरता.
११. बिफ खाणे.
१२. दुध न उकळता पिणे.
१३. उघड्यावर ठेवलेले गोड पदार्थ.
त्या नंतर बापूंनी काही आजारा बद्दल थोडक्यात माहीती सांगितली.

Chronic dehydration: १८ वर्षावरील सर्वांनी दिवसाला साधारण ३.७ लि. पाणी प्यायला हवे. जी लोक ते पित नाही, त्यांना chronic dehydration हेतो. म्हणजे आजाराचा - dehydration परिणाम हळू हळू दिसून येतो. जे लोग २.५ लि प्क्शा कमी पाणी पितात, त्यांना खालील आजार होतात.
१. बद्धकोष्टता
२. कोरडी त्वचा.
३. केस गळणे.
४. Cholesterol चे प्रमाण वाढणे.
५.  Blood pressure च्या गोळ्या जास्त डोस व प्रमाणात लागणे.
६. पोटात ulcers and cancers होणे.
७. शरीरातील चरबी वाढणे.
८. संधीवात.
९. वयस्करपणा वाढणे - premature aging.
१०. Good bacteria चे प्रमाण कमी होणे.

Vitamin D ची कमतरता:
होणारे आजार:
१. मुडदूस- rickets
२. Diabetes
३. आतड्यांना सुझ येणे- inflammatory bowel disease.
४. Cholesterol increase.
५. रक्तवाहिण्या राठ होणे.
६. Increase in Cancer
७. लठ्ठपणा.
८. आपल्या शरीरातील ३५० enzymes (घटक द्रव्य) ,    vitamin D वर अवलंबून आहेत व त्याची कमतरता आपल्या शरीरावर बराच परिणाम करते.

फक्त vitamin D चे औषध घेणे पुरेसे नाही. सुर्य प्रकाश ही महत्त्वाचा आहे. सुर्योदयाच्या वेळचा सुर्यप्रकाश म्हणजे साक्शात अश्विनी कुमार जे देवांचाही doctor आहेत. जेव्हा आपण कोवळ्या प्रकाशात चालतो तेव्हा आपण त्यांच्या electromagnetic field मध्ये येतो व ते आपल्या आरोग्यास चांगले आहे.

Vitamin C
१. रोगप्रतिकार शक्ती वा
आपलं भारतीय diet, best diet आहे. मात्र आपण त्यात भरपूर तेल व मसाले टाकून त्याची माती करतो.
आपल्या intestines मध्ये good bacteria ची वाढ करण्या साठी, साखरेचा(fructose) and omega 6 fatty acids चे प्रमाण कमी करा.
भरपूर fibres युक्त diet खा.
फळ व भाज्यांमधील fibres, good bacteria वाढ होण्यास मदत करते.
Fermented(आंबवलेले पदार्थ) मध्ये ही good bacteria चांगल्या प्रमाणात असतात.
Eg : kefir granules - milk kefir and water kefir (available in market) kimchi( recipe given before),sauerkraut ( fermented cabbage), yogurt .
हे सर्व पदार्थ चांगल्या bacteria ची वाढ १०० पटीने करते.
शिवाय medical मध्ये high quality multispecies probiotics मिळतात जे तुम्ही Dr च्यी सल्ल्याने घेऊ शकता.

आपल्या घरात नेहमी बनवू शकता असे good bacteria युक्त पदार्थ
✅ईडली( पिठ २ दिवसा पेक्शा fridge मध्ये ठेवू नये)
✅डोसा( कमी तेल लावलेला)
✅खमण ढोकळा
✅आंबील( recipe दिली आहे)
✅घरी लावलेलं दही
✅ मिठातला आवळा, काकडी,कैरी
✅जास्त पिकलेली केळी

भरपूर fibres वाले पदार्थ.
साली सकट सफरचंद, पेर, गाजर, काबी, फ्लॉवर, हातसडीचा तांदूळ, चण्याची साल, बटाट़्याची साल,राजगिरा,मेथीची भाजी,लाल माठाची भाजी, बोरं, लाल भोपळा, भेंडी, घोसाळी, शिराळी, सुरण, वांगी, लील कांदे, टॉमेटो,oats, barley,सातुचे पिठ.

हे fibres release होण्यासाठी अन्न चावून चावून खा.

Do gut bacteria rule our minds
YES, research suggests that gut bacteria may be affecting our eating decisions.

Microbes have the capacity to manipulate behaviour.

आपण एक आठवडा जरी व्यवस्थित जेवलो तरी आपण आता पर्यंत गमवलेले सर्व good bacteria परत मिळवू शकतो.

कारण मारणा-यापेक्शा तारणा-याची ताकत  नेहमी जास्त असते.
आहारा मध्ये फक्त नियमीत fibres घतल्यामुळे तुमचे वजन कमी होण्यास ही मदत होते.

Fibres may cause a shift towards beneficial bacteria in the gut and result in weight loss when made a part of long term daily diet.
जर तुमच्या जीवनात ह्या गोष्टी केल्या
१ walk for 1 hour.
२.  Less sugar
3. High fibre.
4. Good bacteria
तर तुमच्या जवळ आजार येवूच शकणार नाही.

चांगल्या bacteria मुळे तमचे आयुष्य, विचार व stamina घडते. मनाचा खंबीरपणा वाढतो, चांगले शिक्शण, sport activities मध्ये मदत होते.
Good bacteria तुम्हाला जास्त आस्तिक बनवतो, तमचे धैर्य वाढवते.
Large intestine ला scientists ने The Forgotten Organ असे नाव दिले आहे. मात्र बापूंनी त्याला नाव दिले आहे Laxmi Prasad. कारण laxmi चे १६ वे रूप आरोग्य लक्श्मी आहे.
ज्याचे पोट खराब, त्याचं सगळंच खराब.
वाढवते.
२. Allergies कमी करते.
३. Antioxidant.
४. जख्मा लवकर भरणे.
५. दात व हिरड्यांचे आरोग्य.
६. डोळ्यांचे आरोग्य.
७. सांधे बळकट करणे.
८. Iron चे absorbtion.

�� Exercise:
Exercise and fibrerich diet are antidotes to metabolic syndrome.

Metabolic syndrome means diabetes, high blood pressure, and obesity

सुर्य नमस्कार हा आपल्या शरीर व मनाला best exercise  आहे.
चालणे हा त्यानंतरचा सोपा व best exercise आहे.

Exercise builds up our muscles at expense of bad fat and this improves insulin sensitivity.
Exercise directly improves  Leptin signals.

नंतर बापूंनी वेगवेगळ्या प्रकारच्या exercise बद्दल सांगितले.
१. Cardio : जसे running, walking, swimming, cycling, मैदानी खेळ इ.
या exercise ने चरबी लवकर कमी होते.
या exercise low intensity and long interval exercises आहेत.

२. Isometric resistance exercise: जो जीम मध्ये दिला जातो. हा exercise muscle चा shape and size वाढवते. हया exercises, high resistance and short interval exercise आहेत. Eg. Weight lifting, weight training etc.

३. Ergonomics: आपल्या कामाच्या स्वरूपानुसार exercise दिल्या जातात. उदा. जर तुम्हाला सतत computer समोर बसायला लागत असेल तर डोळ्याचे exercise, बैठं काम असेल तर गुढग्याचे exercise etc.
ह्या exercise साठी बापू प्रत्येक उपासना centres मध्ये चालू करणार आहेत.

४. Stretching exercises: आपण जेव्हा आळस देतो तेव्हा सर्व स्नायू stretch होतात. तसाच हा प्रकार आहे.

५. Warm ups.
६. Aerobics.
नाचणे( बापूंसारखा टपोरी dance) हा best exercise आहे.

त्यानंतर बापूंनी mental stress बद्दल सांगितले.
सध्या ब-याच स्त्री पुरूषांमध्ये दोन गोष्टी दिसुन येतात.
Epidemic of male body hatred and Epidemic of beauty sickness. प्रत्यक पुरूषाला वाटते आपले शरीर hero सारखे six packs असावे वा स्त्रीला वाटते आपली zero figure असावी.
मग ते फक्त त्याच्याच मागे लागतात व शेवटी आपली आत्मविश्वास गमावून बसतात.

आत्मविश्वास नसणे हा सर्वात मोठा आजार आहे.

मात्र आपल्याला ह्याची गरज नाही. ते आपलं profession नाही.
माझा class जग नाही मी ठरवणार.

मग बापूंनी correct posture बद्दल सांगितले.
Correct posture leads to good health.

Earthing : आपल्या शरीरामध्ये positive and negative electrical charges असतात. मात्र सध्या wifi and many other electrical appliances leads to increase in extra charges on our body. ह्या extra charge काढण्या साठी earthing फार गरजेचे आहे. आपण कमित कमी, आठवड्यातून दोन वेळा १/२ तास जमीन(मातीत) अणवाणी चालायला हवे.
Earthing मुळे आपले रक्त पातळ होण्यास मदत होते व ह्रदयाचे आरोग्य चांगले राहते.
शेवटी बापूंनी सांगितले कि
Real health comes from a connection with the GOD.
Shree Trivikram is the channel of health flow.
त्रिविक्रम हा आरोग्य प्रवाहाचा मार्ग व स्त्रोत आहे.
मग बापूंनी श्री श्वासम बद्दल सांगितले. हा आपल्या साठी खरंखुरं nectar आहे.

माझ्या तपश्चर्येचं सार आहे जे ते मी माझ्या बाळांना द्यायली अधीर झालो आहे.

In the end we only regret the chances we didnt take
......Albert Shwisher

ही वेळ आपल्यावर येऊ देऊ नका.

�� अंबज्ञ ��

Friday, February 6, 2015

Parvachan dated 5th February 2015 ; चिकाटी

हरि ॐ दि. 5/2/2015 बापूंचे प्रवचन

अवघाचि संसार सुखाचा करीन...
चिकाटी... आपण पहात आहोत..

एक म्हण आहे..
"वाळूचे कण रगडता तेल ही गळे"
वाळूचे कण रगडले तरी त्यातुन तेल येत नाही..म्हणजेच काय.. आपली चिकाटी नेहमी यशस्वी का नाही होत, कारण आपलं ध्येय फिक्स नसते. प्रयत्न म्हणजे चिकाटी नाही..आपण म्हणतो मी तबल्याचा क्लास केलाय, आणि हा क्लास तो क्लास केलाय..रोज 100 प्रयत्न करणे म्हणजे चिकाटी नाही..ज्या कामाला सतत करणे म्हणजे ती चिकाटी नसते..

एक व्यक्ती आहे जी गात असते, त्याला त्या गाण्याचं ज्ञान आहे..पण एक अशी व्यक्ती कि ज्याला काही गाता नाही येत, तर काय होणार आहे?? ज्याना गाता येत असेल त्याना नाचता ही छान येत असेल पण नाचणा-या व्यक्तीला गाता येईलच असं नाही..
चिकाटी म्हणजे नक्की काय.. आपण आयुष्यात बरेच प्रयत्न करतो..
पण 'प्रयास' करणे म्हणजे चिकाटी.. प्रयत्न करणे म्हणजे try करणे..पण प्रयास करणे म्हणजे efforts घेत राहणे..

आपलं काही ऊद्दीष्ट आहे..पण त्यासाठी 5 फुटाच्या पाय-या आहेत तर मग आपण त्या सहजपणे चढू शकणार आहोत का?? इथेच आपली गणितं चुकतात..मग इथे आपल्याला आपलं ध्येय नीट पहावं लागतं..मग त्यासाठी लहान लहान पाय-या आपल्याला हव्या असतात..ज्याचा वापर करून आपण आपलं Aim (ध्येय) achieve (प्राप्त) करू शकतो..

उद्दीष्ट = म्हणजे objective.

ह्या उद्दीष्टामधे आपल्याला दोन गोष्टींचा विचार करावा लागतो..
1) अस्तिभाव  (ease ness)..
     Ease (ईझ) म्हणजे विश्रांती, चैन, सहजपणा

म्हणजे 'जसं आहे तसं' ..आधी, माझ्याकडे काय आहे ह्याची जाणीव आपल्याला असायला हवी..आपली capacity (क्षमता) काय, ते आपल्याला पाहिलं पाहिजे..मग क्षमता कमी असेल तर ती आपल्याला वाढवता आली पाहिजे..
एक दिवशी मी 20 कि.मी. चालू शकेन आणि मग दुस-या दिवशी 10 कि.मी. चालू शकेन..कारण तशी आपल्याला सवय नाही..म्हणजे 'अस्तिभाव'..जे आपल्यात नसेल तीच क्षमता आपण जास्तीत जास्त मागत बसतो..पण त्या साठी प्रयास करायला हवेत.
उदाहरण- तुम्हाला जागरण करायचं आहे..एका पुर्ण रात्री झोपलो नाही..मग नंतरच्या रात्री पण नाही झोपलो..आणि मग पुढच्या दिवशी आपला मेंदू काम नीट करेल का?/ आपण म्हणतो मला भीतीने झोप लागत नाही..परिक्षा ही आपल्याला पास करायला घेतली जाते..फेल (नापास) करायला नाही हे लक्षात ठेवा..तुम्ही कधी पाहिली आहे का, नापास झालेल्यांची लिस्ट लावलेली?? नाही..मग प्रत्येकाने आपलं एक तत्व लक्षात ठेवा..
"तुम्ह के प्रेम राम के दूना"..
आपण रामावर करतो, त्यापेक्षा जास्त प्रेम राम आपल्यावर करत असतो..

म्हणजे मी रोज अभ्यास करणार आहे..मग मला देव 35 x 3= 105 मार्क्स देणारआहे..हे लक्षात ठेवा..जो आपल्याला म्हणतो की "मी काही अभ्यास करत नाही" तेंव्हा समजायचं कि हा स्मार्ट आहे..पण मला माझा अभ्यास केलाच पाहिजे..
युनिव्हर्सिटी मधे एक लाख मुलं परिक्षेला बसली असतील तर मग 99 हजार पास होतातच..मग ते आपल्याला पास करायलाच बसले आहेत..काही जण guilt (कमीपणाची भावना) मुळे नापास होतात कि मी अभ्यास केला नाही..आणि 10% विद्यार्थी अभ्यास न केल्यामुळे फेल होतात..
ऊदाहरणार्थ- आपलं पुस्तक 1500 पानी आहे..आणि एका रात्रीत 500 पानं वाचुन होणार नाहीत..ह्यालाच ease ness म्हणतात..

2) वास्तव उद्दीष्ट (objective reasonable)

आपलं उद्दीष्ट (reasonable) योग्य/रास्त असले पाहिजे..आपलं एका दिवसात पुस्तक वाचणं, हे (unreasonable) अयोग्य आहे.. आपलं ध्येय काय? मला मी चांगल्या मार्काने पास होणं..मग माझं उद्दीष्ट काय, तर शाळा, कॉलेजच्या पहिल्याच दिवशी माझा अभ्यासक्रम काय आहे? हे ही माहित पाहिजे..
ऊदाहरण- साधी गोष्ट घ्या..मी ह्या वर्षात साई चरीत्र वाचेन..किंवा ग्रंथ वाचेन..असं माझं उद्दीष्ट असलं पाहिजे..
मग मला हे सर्व कसं जमेल..कि मी नोकरीला जातो/जाते..मग मी किती वेळ देऊ शकतो..त्याला ease ness म्हणतात..
हा ease ness (सहजता, त्रासापासुन मुक्तता) दरवर्षी आपल्याला पाहता आला पाहिजे..ह्या साठी योग्य दिशेने चिकाटीने पुढे जाता आले पाहिजे..

रस्त्यात डोंगर आला..मग त्याला आपण लाथ मारून जाणार का? आपण त्याला वळसा घालून गेलं पाहिजे..मग आपण म्हणू कि मी त्या डोंगराला लाथ मारीन आणि त्यासाठी देवाला बोलवीन..तर देव मुळीच येणार नाही..पण आपण संकटात आहोत तर मग आपल्याला त्या डोंगराच्या पलीकडे घेऊन जायला देव तयार असतो..मग त्यासाठी आपल्याला ease ness कळलं पाहिजे..

जो मनापासुन भगवंतावर प्रेम करतो..त्याला देव स्वत:हून 'अस्तिभावाची' जाणीव करून देतोच देतो..

आपण सायकल शिकताना पडतोच नं..पण मग मी पडीन, ह्या भीतीने सायकलच नाही चालवली तर सायकल कधीच जमणार नाही..त्यालाच ease ness म्हणतात..

जे जसे आहे तसे (accept) स्विकारणे, त्याला दुबळेपणा म्हणतात..आपण, जे आहे ते समजुन घेणे त्याला ease ness म्हणतात..

जेंव्हा आपण ease ness ला efforts (प्रयास) ची जोड देतो तेंव्हा बरंच काही होऊ शकतं..त्याला "such ness" (such म्हणजे= similar, like this,   अशाप्रकारचा, तसला, अमुक, ठराविक) म्हणतात..

He is such a idiot..(तो वेड्यासारखाच आहे) असं आपण म्हणतो..मग "such" चा अर्थ काय?? निव्वळ. एकदा तुम्हाला ease ness समजला तर मग तुम्हाला जसं हवं तसं ते तुम्ही करू शकता..
मग त्यानंतर तुमच्यात जो such ness असतो, तो तुमच्यात येतो..

He is such a good boy...
उदाहरण- माझी आजची क्षमता काय आहे ते त्या व्यक्तीने ease ness ने पाहिली पाहिजे.. आणि मग ती मी हळू हळू वाढवीन..त्यालाच ease ness to such ness म्हणतात..

"Ease ness can be converted into Such ness..."

मग आपल्याला काय बनायचं आहे..त्यासाठी आपल्याला काय परिश्रम केले पाहिजेत..हे जाणून घेणे त्यालाच such ness म्हणतात..आणि हे वास्तव उद्दीष्ट मधे येतं..त्यासाठी आपलं objective, reasonable असलं पाहिजे..

उदाहरणार्थ..एक कावळा तुम्ही घरी आणून त्याला हिरवा रंग लावला आणि त्याच्या चोचीला लाल रंग लावला तर तो पोपट होणार आहे का??

Ease ness स्विकारायला शिका..नुसतं स्विकारू नका..तर त्यात हवे असलेले बदल करून स्विकारा..मग गोष्टी आपोआप घडून येतात..आणि जर ह्याला भगवंताच्या नामाची जोड असेल सर्वच सोप्पं होऊन जातं..मग आपल्याला आपला अस्तिभाव समजुन घेतला पाहिजे..मग मला काय बनायचय म्हणजे such ness येण्यासाठी efforts कसे करायचे हे आपल्याला कळले पाहिजे..

प्रत्येक माणसाला वाटलं पाहिजे..
I am Unique..(मी अद्वितीय आहे)..म्हणजे माझ्या सारखा मी एकटाच..कारण देवाने आपल्याला बनवलं, कि मग आपला साचा मोडून टाकत असतो..म्हणुन कधीच तुलना करू नका..मग कधीच स्वत:ला तुच्छ लेखू नका..

निव्वळ म्हणजे such ness कसं होता येईल, त्यासाठी काय काय प्रयास करायला लागतील..त्याच्या लहान लहान पाय-या करणे हे आपण ठरवलं पाहिजे..मग तसं नाही केल्याने आपली चिकाटी आपल्याला सोडून जाते..

बापू काही बोलत नाही ह्याचा अर्थ असा नाही कि बापूला काही माहित नाही..असं आपण मनात जरी आणलं तर मग आपण अस्तिभावा पासुन खुप लांब जाऊ..आणि ह्या जन्मात परत आपण तो ease ness कधीच मिळवू शकत नाही..

ह्या वर्षात काय सांगितलं आहे..कि प्रेम वाढवायचं आहे..जी व्यक्ती जवळची आहे तिच्यावर 15% तरी प्रेम वाढवता आलं पाहिजे..एकाला आपण हरि ॐ करतो..पण चेहरा मख्खं..असं का..तोच भाव
चेह-यावर का नसतो??
आपण सकाळी उठल्यावर घरच्याना किती वेळा प्रेमाने गुड मॉर्निंग केलं आहे?? एक गुडमॉर्निंग म्हणुन सुरूवात तरी..अंबज्ञ म्हणा..समोरच्या व्यक्तीने नाही म्हटलं तरी चालेल..आपण म्हटलं पाहिजे..त्याला चिकाटी पाहिजे..मग आपण घरात भांडताना, ती व्यक्ती आपली आहे..असा ease ness असला पाहिजे..कारण तो समोरचा माणूस आपला आहे, हे समजलं पाहिजे..तो माणूस माझा आहे, हे आपण पाहिलं पाहिजे..

एक लक्षात ठेवा, जो श्रध्दावान आहे त्याच्या आजुबाजूची वाईट माणसं आपोआप लांब होतात..घरात होणारी 99% भांडणं मुर्खपणामुळे होतात कारण आपण समोरची व्यक्ती वाईट आहे असं मनात ठेवून भांडतो..तसं नाही.

एका व्यक्तीच्या घरी 6 जणं सतत भांडत असत..मग त्यानी भांडायला लागल्यावर रामनाम वही लिहायला सुरूवात केली..मग आपोआप 6 महिन्यात त्यांची भांडणं बंद झाली..मी भांडून घेऊन मग वही लिहिन..त्याला म्हणतात, objective unreasonable..मग मी भांडता भांडता वही लिहीन..बापूंनी सांगितलय नं..त्याला objective reasonable म्हणतात..

गॉड तुस्सी ग्रेट हो सिनेमात सलमान एकदा देव बनतो..तेंव्हा तो एक दिवसात पुर्ण राडा करून ठेवतो..पण देव रोज शांत असतो..

एक लक्षात ठेवा..माय चण्डिका आणि तिच्या पुत्राचं नाव घेऊन आपण आपलं काम करतो तेंव्हा ते ease ness आपल्याला हवं तेवढं provide (पुरवत) राहतात..पण आपल्याला ते कधीच टाकत नाहीत..
देवाने आपल्याला हे वचन दिलं आहे..

आपण आरती मधे म्हणतो..
जिस जिस पथ पर भक्त साई का,
वहाँ खडा है साई..

तुम्ही जोर काढू लागा..दुधाची वाटी साई घेऊन ऊभाच आहे..

"कृतांताच्या दाढेतुन काढेन निजभक्ता ओढून"
हे बाबांची ग्वाही आहे..पण कधी..जेंव्हा त्याच्या कथेचं वाचन आपण करू तेंव्हा..

आम्ही देवाचं करतो, हे बोलणं चुक आहे..देव आपलं सर्व काही करतो, ते खरं आहे..
मग आज पासुन आपल्याला आपला ease ness समजला पाहिजे..आणि such ness कडे वाटचाल केली पाहिजे..

जर आपल्याला आपलं जीवन, डबकं बनवायचं नसेल तर वाहत राहणे गरजेचं आहे त्यासाठी चिकाटी असली पाहिजे..आणि मग ती वहात जाऊन ती थेट (direct) सागराशी मिळणार आहे..

मग आज पासुन..आपला प्रवास ease ness to such ness सुरू करायचा आहे..

अंबज्ञ
भाषांतर
मिलिंदसिंह फणसे
मी अंबज्ञ आहे
आम्ही अंबज्ञ आहोत..